Trang chủ » Thông tin » Dành cho thân nhân và bệnh nhân

Rối loạn trầm cảm

Cái chết của một người mà ta yêu mến, sự thất nghiệp, sự đỗ vỡ một mối quan hệ tình cảm …… là những giây phút khó khăn mà bất cứ ai trong chúng ta cũng có thể gặp phải và trong những tình huống đó cảm giác buồn rầu là một phản ứng bình thường. Nhưng “sự buồn rầu”  và  “trầm cảm” là 2 khái niệm khác nhau vì “sự buồn rầu” sẽ giảm dần theo thời gian còn  “trầm cảm” có thể kéo dài hàng tháng hay hàng năm. Vậy trầm cảm là gì ?
 


 1 - Trầm cảm là gì ?

            Trầm cảm là một rối loạn tâm thần thường gặp bao gồm nhiều triệu chứng nhưng hay gặp nhất là sự buồn bã một cách sâu sắc. Ngưòi bệnh luôn cảm thấy mệt mỏi, mất hy vọng. Không có gì có thể làm cho người bệnh thích thú được. Người bệnh cảm thấy thế giới chung quanh dường như lúc nào cũng u ám.

            Rối loạn này có thể xuất hiện bất kỳ lúc nào nhưng thường gặp nhất ở lứa tuổi từ 24 đến 44. 25% nữ giới và 10% nam giới có thể sẽ bị trầm cảm vào một lúc nào đó trong cuộc sống .

2 – Các triệu chứng của trầm cảm ?

             Trầm cảm được nghĩ đến khi bệnh nhân có vài triệu chứng báo hiệu sau:

-   Luôn cảm thấy buồn hay lo lắng .

-   Không còn cảm thấy thích thú đối với những hoạt động mà trước kia mình ưa thích   (thí dụ như phim ảnh, chơi thể thao, nhạc ……… )

2 triệu chứng trên đây là quan trọng nhất .

-   Sụt cân hay tăng cân do thay đổi cảm giác ngon miệng (mà không phải do bệnh nhân theo một chế độ ăn đặc biệt nào)

-   Mất ngủ hay ngủ quá nhiều .

-   Cảm giác không còn sức lực hay luôn luôn mệt mỏi .

-   Cảm thấy bồn chồn , dễ tức giận .

-   Cảm thấy bản thân vô giá trị hoặc bị một tội lỗi gì ghê gớm .

-   Gặp khó khăn khi muốn suy nghĩ , muốn tập trung chú ý hay khi phải ra một quyết định nào đó .

-   Thường xuyên nghĩ đến cái chết hay có hành động chuẩn bị tự tử .

3 – Nguyên nhân của trầm cảm ?

            Có vài yếu tố được nghĩ là nguyên nhân gây ra trầm cảm:

-   Yếu tố sinh hoá:

Sự thiếu hụt 2 chất Serotonin và Norepinephrine trong não được nghĩ rằng sẽ gây ra vài triệu chứng như lo âu, dễ bực tức và mệt mỏi.

-   Yếu tố di truyền:

Trầm cảm có thể di truyền . Thí dụ trong trường hợp trẻ sanh đôi cùng trứng , nếu một trẻ bị trầm cảm thì đứa kia có đến 70% nguy cơ sẽ bị trầm cảm vào một lúc nào đó trong cuộc sống .

-   Yếu tố nhân cách:

Những người hay tự đánh giá thấp bản thân , những người dễ bị tác động bởi các hoàn cảnh bất lợi, những người bi quan thì dễ bị trầm cảm .

-   Yếu tố môi trường:

Thường xuyên tiếp xúc với các cảnh bạo lực , sự ruồng bỏ , sự lạm dụng hay sự  nghèo khổ thì sẽ làm con người dễ bị trầm cảm .

      Tuy nhiên cũng cần nhớ rằng trầm cảm vẫn có thể xuất hiện trong những hoàn cảnh sống lý tưởng .

4 – Điều trị trầm cảm ?

Chú ý :

-   Trầm cảm là loại bệnh nếu được chữa trị sớm và đúng cách thỉ tỷ lệ bệnh ổn định khá cao ( 70 – 80% ) .

-   Cần động viên bệnh nhân đến bác sĩ chuyên khoa tâm thần điều trị sớm nếu bản thân họ không nhận ra mình đang có các triệu chứng gợi ý đến bệnh trầm cảm hoặc trong trường hợp bệnh nhân sợ các đồng nghiệp, bạn bè hay người thân biết sẽ cười chê mình. Nếu chậm trễ sẽ rất nguy hiểm vì nguy cơ tự tử ở loại bệnh này rất cao .

-   Trầm cảm không thể tự chữa khỏi chỉ bằng tập thể dục, thay đổi chế độ ăn  hay đi nghỉ hè .

-   Điều trị bằng thuốc chống trầm cảm phối hợp với tâm lý liệu pháp .

# Thuốc chống trầm cảm không phải là thuốc ngủ và không gây nghiện .

# Thuốc chỉ phát huy tác dụng đầy đủ sau 3 – 6 tuần điều trị liên tục, do đó không nên thay đổi liều hoặc đổi loại thuốc khác quá sớm trước thời gian này .

# Sau khi triệu chứng bệnh đã giảm bớt, cần tiếp tục uống thuốc trong thời gian tối thiểu là 6 tháng nữa.

# Tâm lý liệu pháp (điều trị bằng cách nói chuyện với bệnh nhân) có thể được sử dụng mộtt mình trong trường hợp trầm cảm nhẹ hay phối hợp với thuốc chống trầm cảm trong trường hợp trầm cảm trung bình hoặc nặng ./.
 

BS .  LÊ QUỐC NAM
TRƯỞNG PHÒNG KẾ HOẠCH TỔNG HỢP
BỆNH VIỆN TÂM THẦN TP . HỒ CHÍ MINH
 
Tags: